In dubio pro tributario (rozstrzyganie na korzyść podatnika)

 Niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika – zasada ta wpisana do Ordynacji Podatkowej (art. 2a) wiąże organy skarbowy przy rozstrzyganiu spraw. Tym samym organ podatkowy nie będzie rozstrzygał wątpliwości w oparciu o normę in dubio pro fisco (w razie wątpliwości na korzyść fiskusa).

Zasada in dubio pro tributario (na korzyść podatnika) wpisana do Ordynacji Podatkowej dotyczy wszystkich postępowań podatkowych, w których pojawiają się wątpliwości co do znaczenia zastosowanego przepisu w konkretnej sprawie. Na tę zasadę można powołać się w trakcie trwania postępowania podatkowego. Jeżeli organ podatkowy stwierdzi, że w konkretnej sprawie nie ma wątpliwości jest zobowiązany pisemnie wyjaśnić swoje stanowisko. Podatnik będzie mógł taką decyzję zaskarżyć do Sądu, a Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić.

W Polsce występuje 17 rodzajów podatków, ujętych w wielu ustawach, często nowelizowanych. Ze względu na niejasne przepisy podatnicy rozliczając swoje zobowiązania podatkowe opierają się na obowiązującym w danym okresie orzecznictwie sądowym. Zmiana linii orzecznictwa mogła wywoływać negatywne skutki wstecz. Obecnie zmiana linii orzecznictwa nie może zadziałać wstecz, wywołując negatywne skutki dla podatnika.

Art. 2a Ordynacji Podatkowej odnosi się do przepisów prawa, nie oznacza to, że podatnik nie będzie mógł podważać wadliwie ustalonego stanu faktycznego. Ogólne zasady postępowania podatkowego nakładają na organ podatkowy obowiązek prawidłowego przeprowadzenia postępowania podatkowego. Ocena zebranego materiału dowodowego, jeżeli budzi wątpliwości nie może rozstrzygać na niekorzyść podatnika.

Związanie zasadą in dubio pro tributario organy podatkowe od 01.01.2016 roku nie oznacza, że podatnicy nie mogą powołać się na tą regułę w sprawach, które dotyczą wcześniejszego okresu. Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika wywodzi się z Konstytucji RP i Ordynacji Podatkowej. Wystarczy zacytować Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 roku:

” Zasada in dubio pro tributario, będąca regułą wykładni funkcjonalnej dotyczącą regulacji podatkowych, mającą podstawę konstytucyjną, nakazuje – w wypadku nieusuwalnej wieloznaczności przepisu prawnego – odtworzyć z niego normę prawną, która uwzględnia interes podatnika. Niejasne regulacje podatkowe nie mogą być interpretowane na jego niekorzyść, za to na rzecz państwa”.

Zapraszamy do dyskusji